Kotły gazowe - przegląd

Kotły gazowe są najpopularniejszym kotłem centralnego ogrzewania, a ich popularność wynika przede wszytkim z bardzo dużej dostępności paliwa. Innymi czynnikami, które zdecydowanie wpływają na ich atrakcyjność: są niskie koszty ogrzewania, prostota obsługi, stała gotowość do pracy, zajmowanie małej powierzchni oraz to, że mogą ogrzewać dom i podgrzewać wodę użytkową.
 
Na rynku znajduje się bogata oferta kotłów gazowych, a podstawowymi kryteriami ich doboru są:

• sposób montażu: stojący lub wiszący
• pełnione funkcje: jednofunkcyjny lub dwufunkcyjny
• budowa komory spalania: z otwartą komorą spalania lub zamkniętą
• sposób działania: tradycyjne i kondensacyjne.

Kotły wiszące i stojące
Kotły gazowe stojące najczęściej umieszczane są w odzielnym pomieszczeniu, ze względu na to, iż wyposażone są w żeliwny wymiennik ciepła. Są one cięższe i większe niż wiszące, ale trwalsze (z wymiennikami żeliwnymi mogą pracować nawet 20-25 lat). Ponadto kotły stojące są mniej awaryjne, gdzyż wiele elementów instalacji znajduje się poza kotłem.

Kotły gazowe wiszące są urządzeniami wyposażonymi w palniki o płynnej regulacji mocy, dzięki czemu możliwe jest szybkie dopasowanie wydajności do potrzeb. Kotły wiszące są tańsze i mniejsze od stojących. Wyposażone są we wszystkie elementy niezbędne do właściwego funkcjonowania instalacji grzewcze. W przypadku kotłów gazowych stojących elementy te zazwyczaj trzeba dokupić.

Kotły gazowe jedno- i dwufunkcyjne

Kotły gazowe jednofunkcyjne służą tylko do ogrzewania wody krążącej w instalacji grzewczej. Aby mieć ciepłą wodę trzeba koniecznie dokupić do kotła zasobnik c.w.u. lub podgrzewacz wody. Kotły te pełnią wówczas dwie funkcje, lecz nadal nazywane są kotłami jednofunkcyjnymi z zasobnikiem. Kotły jednofunkcyjne mogą być zarówno stojące, jak i wiszące.

Kotły gazowe dwufunkcyjne występują głównie w wersji wiszącej. Urządzenia te wyposażone są w dodatkowy przepływowy wymiennik do podgrzewania wody, dzięki czemu można nim ogrzewać dom i wodę użytkową. Kocioł dwufunkcyjny przełącza się na podgrzewanie wody dopiero po odkręceniu kranu z ciepłą wodą. Kotły gazowe dwufunkcyjne są mniejsze i tańsze niż jednofunkcyjne z zasobnikiem.

Kotły gazowe z otwartą i zamkniętą komorą spalania

Kotły gazowe z otwartą komorą spalania stosowane są w kotłach tradycyjnych. Czerpią one powietrze bogate w tlen, potrzebny do spalania, z pomieszczenia, w którym się znajdują, a przewód spalinowy musi być wyprowadzony do komina.

Kotły gazowe z zamkniętą komorą spalania nazywane są również kotłami "turbo". Pobierają one powietrze do spalania za pomocą podwójnej współosiowej rury. Spaliny natomiast są odprowadzane na zewnątrz tą samą rurą nawiewno-wywiewną wyprowadzoną ponad dach lub przez ścianę zewnętrzną. Kotły turbo mogą pracować jako kocioł ogrzewający instalację centralnego ogrzewania lub współpracować z zasobnikiem ciepłej wody - do przygotowania ciepłej wody użytkowej. W wersji z zamknietą komorą spalania produkowane są tylko kotły gazowe wiszące oraz kotły kondensacyjne. Kocioł z zamknietą komorą spalania może byc umieszczony w dowolnym pomieszczeniu, najczęściej w kuchni lub łazience. Kotły gazowe z zamknietą komorą spalania są droższe od kotłów z otwartą komorą. Ponadto są one bezpieczniejsze, gdyż spaliny nie wydostają się poza kocioł. Kotły z zamkniętą komorą spalania są mniejsze niż te z otwartą komorą (najmniejszy ma zaledwie 23 cm głębokości).

Kotły gazowe tradycyjne i kondensacyjne

Kotły te na pierwszy rzut oka niczym sie nie różnią. Jednym z czynników, który je różnicuje jest sprawność. Kotły gazowe tradycyjne posiadają sprawność,  nie przekraczającą 100%. Podczas gdy sprawność kotłów kondensacyjnych, w których następuje odzykiwanie ciepła pary wodnej, może osiągnąć 109%. W kotłach kondensacyjnych znajduje się dodatkowy wymiennik, w którym z pary wodnej odbierane jest ciepło. Kotły te są droższe od tradycyjnych oraz wymagają dodatkowych nakładów finansowych związanych z faktem, że powstające skropliny (kondensat) są silnie korozyjne i przewody kominowe muszą być ze stali nierdzewnej. Zarówno kotły tradycyjne, jak i kondensacyjne mogą być jedno- lub dwufunkcyjne. Wśród tradycyjnych kotłów gazowych zdecydowaną większość stanowią kotły z otwartą komorą spalania. Podczas gdy kotły kondensacyjne występują tylko i wyłącznie w wersji z zamkniętą komorę spalania.