Termoizolacja budynków - zapobieganie stratom energii

W związku z rosnącymi cenami energii inwestorzy i użytkownicy budynków zmuszeni są do poszukiwania oszczędności. Dotyczy to zarówno nowo wznoszonych obiektów, jak również budynków poddawanych termomodernizacji. O ile jednak oczywista jest konieczność zastosowania ocieplenia elewacji i dachu, czy też zastosowania nowej stolarki okiennej i drzwiowej, to konieczność ocieplania stropów nad pomieszczeniami nieogrzewanymi często jest bagatelizowana i pomijana.

Na podstawie prowadzonych obserwacji i pomiarów straty ciepła poprzez stropy nad pomieszczeniami nieogrzewanymi wynoszą ok. 10%. Wielkość ta jest oczywiście uzależniona od wielkości powierzchni tych stropów. W przypadku domów jednorodzinnych straty będą mniejsze, natomiast w przypadku np. budynków biurowych z parkingami podziemnymi w strefie parteru straty ciepła mogą sięgać nawet ponad 20%. Jest to więc wielkość uzasadniająca konieczność ocieplenia tych przegród. Obligują do tego również obowiązujące przepisy dotyczące izolacyjności przegród budowlanych.

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie współczynnik przenikania ciepła Uk powinien być nie większy niż 0,3 W/m²K w przypadku pomieszczeń przeznaczonych na pobyt stały lub nie większy niż 0,5 W/ m²K dla pomieszczeń przeznaczonych na pobyt czasowy. Natomiast przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej w/w rozporządzenia w większości przypadków determinują zastosowanie jako termoizolacji wełny mineralnej, gdyż okładziny ścian i sufitów, poza mieszkaniami, powinny być wykonane z materiałów niepalnych bądź niezapalnych, niekapiących i nieodpadających pod wpływem ognia.

Aby sprostać takim wymogom należałoby zastosować tradycyjny, bezspoinowy system ociepleniowy na bazie wełny mineralnej z mineralnymi komponentami (sklasyfikowany jako niepalny). Jednakże wykonanie, szczególnie w przypadku dużych powierzchni, warstwy zbrojonej i wyprawy końcowej z uwagi na pułapowy charakter prac nastręcza wiele trudności i wymaga znacznych nakładów czasowych.

Niektórzy uważają, że w budynku niepodpiwniczonym ocieplanie ścian fundamentowych nie jest konieczne, skoro izolowana jest podłoga na gruncie. Jednak jest to poważny błąd, który zawsze powoduje powstanie potężnego mostka termicznego, a to przecież oznacza duże straty ciepła. Najczęściej zdarza się to w domach ze ścianami jednowarstwowymi. Jednak z pozoru poprawne ocieplenie ścian fundamentowych od środka domu obecnie także należy uznać za rozwiązanie błędne. Tylko ciągła izolacja termiczna ułożona na wszystkich ścianach zewnętrznych stanowi bowiem rozwiązanie poprawne i sprzyjające energooszczędności, bo eliminuje mostki termiczne.

Pamiętajmy, żeby ocieplić podłogę na gruncie. Ziemia w obrębie budynku ma co prawda temperaturę dodatnią (powyżej 4°C), ale różnica pomiędzy nią a temperaturą powietrza wewnętrznego często przekracza 8°C. Oznacza to konieczność izolowania podłogi na gruncie warstwą styropianu lub polistyrenu ekstrudowanego, najlepiej grubości 8-15 cm. Oczywiście, w tym celu można zastosować i inne materiały, np. zasypowe, jak keramzyt czy żużel – po odpowiednim zwiększeniu grubości warstwy.

Zarówno okna, jak i drzwi mają kilkakrotnie gorszą izolacyjność termiczną niż ściany zewnętrzne. Grubość tych elementów wynosi zaledwie kilka centymetrów, a ścian – kilkadziesiąt. Jednak mało osób zdaje sobie sprawę, jak ważne dla energooszczędności jest prawidłowe zamontowanie stolarki budowlanej. Najczęściej okna i drzwi uszczelnia się poliuretanową pianką montażową. Jednak o wiele lepsze jest wykonanie tzw. węgarka, czyli występu muru zawężającego światło otworu o kilka centymetrów. Dawniej wykonywany był z cegieł i pełnił wiele funkcji:
- chronił stolarkę przed wyrwaniem lub podważeniem od strony zewnętrznej;
- zabezpieczał ją przed wypadnięciem w czasie obsadzania;
- dodatkowo chronił wnętrze przed wiatrem i chłodem.